Non classifié(e)

Uda honetako irudi lazgarria izan da, hegoaldetik iparraldera nola edo hala pasa nahi duten migratzaileak. Migratzaileen joan etorria geroz eta handiagoa izan da uda honetan iparraldean eta azken hilabetean kontrolak ere areagotu egin dituzte autobus eta tren geltokietan eta Hendaia eta Irun arteko muga.

Geroz eta gehiago dira, lauko taldeak goizean, gauean, karriketan egoten dira eta goizean goiz ibiltzen dira dio Hendaiako auzapezak. Geroz eta gehiago benetako igaro bide bilakatu da.

Ikusten dira, pasatzen direla, hiru zubi edo bi zubi dira orain hemen, oinezkoa bazen ere orain ez da, baina beste bietan ikusten dira gehiago bai, pasatzen direla.

Egunero lau, sei ta berdinak ta Hendaian ere bai, ta…

Azken hilabetean kopurua emendatu egin da. Konstatazioa baino ezin dute egin; eskumena estatuarena delako eta informazio eskasia salatu du Hendaiako auzapezak.

Mugetako kontrolak estatuaren eskumenak dira eta ez digute informaziorik ematen

Frantziako poliziak Irunera itzultzen dituelako sortu den polemikaren inguruan Suprefetak dio Frantziako poliziak legea betetzen duela eta immigrazio klandestinoaren aurkako neurriak direla.

Mugako fluxua handitu egin da eta neurriak hartu ditugu immigrazio klandestinoaren aurka borrokatzeko, baliabideak mobilizatu ditugu dio immigrazio klandestinoaren aurka, Europako eta Espainiako hitzarmenen baitan. Horren harira borroka hori atxiloketak egin eta ilegalak diren pertsonak bidaltzean datza gaineratu du. Ukatu egin du beroan egindako itzulerak legez kanpokoak direnik eta mobilizatzen jarraituko dutela ondorioztatu du Baionako Suprefetak.

Eta kontrolak geroz eta handiagoak dira. Tren geltokiak, autobusak, zubiak eta pertsona partikularrak ere kontrolatzen dituzte.

Hendaian dago departamenduko Erretentzio Zentro bakarra apirilean berriro ireki dutena. Baimenik gabeko etorkinak zentroetan atxikitzeko denbora 45 egunetik 90era luzatu dute agorrilaren 1ean onartu den immigrazio lege berriarekin.

Bikoiztua izanen da lege berri honekin; 90 egun arte egoiten ahalko dira presondegia den erretentzio zentro hortan.

Eta bestalde estatuak lehen baino azkarrago kanporatu ahal izango ditu babesik onartu ez dieten errefuxiatuak.

Emigrante baten babes eskaera ezeztatu delarik onartzen badu hilabete bat dei egiteko, errekurtso baten egiteko. Lege berriarekin errekurtsoaren egiteko epea izanen da 15 egun. Hizkuntzaren arazoa bada, bada ere hemengo legediak eta hemengo neurri administratiboak ezagutzeko zailtasunak, beraz 15 egunetan horrek erakusten du biziki zaila izanen dela, kopurua ttipitzeko medio bat dela.

Espainia hegoaldetik iristen diren etorkin gehienen helburua Irundik ipar euskal herrira pasatzea da. Hendaiara iritsi eta nola edo hala Baionara. Bertako tren eta autobus geltokietan orduak igarotzen dituzte poliziarik ez dagoela ziurtatu eta autobus edo trena hartu ahal izateko Frantziako iparraldera joateko. Frantziako polizia baina etorkinak harrapatu ostean Irunera bueltatzen ditu berriro SOS Arrazakeriakek salatu duenez.

Kamerundik datorren lagun hau birritan iritsi da Hendaiara eta bietan poliziak atxiki eta Irunera itzuli du

Ez dut paperik soilik Gurutz Gorrikoak, autoan sartu ninduten Hendaian eta Irunera, bakarrik nengoen eta bakarrik ekarri ninduten.

Beroan buruturiko kanporaketa hauek 2002-an Paris eta Madrilgo gobernuek sinaturiko Malagako akordioaren baitan egiten dira. Migratzaileak laguntzen aritzen diren elkarteek diote ilegalak direla kanporatze horiek, Europako Giza Eskubideen Hitzarmena urratzen dutelako.

Espainian gera naiteke baina ezin dut lanik egin, horregatik nire familia Europan dago eta Frantziara etortzeko esaten didate, paperak egiten saiatzen ari dira lana egin dezadan, horregatik nahi dut joan.

Behin eta berriro saiatzen dira, lortu arte ez dira kikiltzen, bitartean bolondresen lanari esker jana, lo egiteko tokia, eta informazioa eskaintzen diete. Irunen « La Casitan” esaterako eta baita Iparraldean antolatzen ari diren bolondresei esker.

Garai hartan, sutegietako fabrika hura utzi eta padrek lantokiz aldatu zuen; erreminta fabrika batean hasi zen lanean. Gu, lau anai-arrebok, eskolan hasi ginen. Ikastetxea urrun zegoen eta Marisitak eskutik helduta eramaten ninduen.

Bazkaria ere eramaten genuen zorrotxo batean, garbantzuak,arroza, arrautza egosi batzuekin, etxerainoko bidea luzeegia baitzen bazkaltzera joan eta eskolara itzultzeko. Topolino botiletan, kafesnea sartzen zigun amak, eta opiltxo batzuk,bustitzeko. Bidean, baserri batean aske zeukaten akerko bizartsu eta adar handi baten ondotik pasatu behar izaten genuen egunero eta Marisitak beldur handia zion.

Eskolan, ume guztiek bezala, jolaserako gogoa izaten genuen ezer baino gehiago, eta inguruko baserrietatik-eta elkartzen ginen umeak horretan aritzen ginen. Gelako lagunik gehienak auzo hartako baserrietakoak ziren. Padrek caseros esaten zien. Guri belarrimotxak esaten ziguten eta hasieran ez genuen ulertzen zergatik, baina padrek esan zigun han horrela esaten zigutela. Eta maketoak eta mantxurrianoak ere esaten ziguten. Kanpokooi esateko modua omen zen.

Neska-mutil casero horiek tratu txar ugari pasatzen zuten eskolan, vascuence hura zela eta. Gainera, igandero mezatara joan behar izaten zuten beren familiarekin. Guk orduan ezetz, ez genuela elizara joan beharrik esaten genien eta inbidiaz begiratzen ziguten.

Ume haiek guri pena pixka bat ematen ziguten, hainbeste obligaziorekin bizi behar izateagatik. Baserrian ere lan egin behar izaten zuten, eskolatik bueltan, eta gero hango usainak ekartzen zituzten hurrengo goizean eskolara.

Ez zuten espainolez asmatzen, ez zekiten guk bezala hitz egiten, eta zartako galantak ematen zizkien irakasleak.

Guk, berriz, etxean kontatzen genien padreri eta madreri eskolako berri, zer ikasi genuen, nolako kantuak irakasten zizkiguten eta hori guztia. Padre sutan jartzen zen eta ulertu ezin ziren hogei maldizio botatzen zituen segidan, Rusiatik Francoraino. Tia Paca, berriz, poz-pozik jartzen zen zenbat errezatzen genuen jakitean, baina padrek eskola horiek ez zutela ezertarako balio esaten zuen beti.

Nik orduan ahal nuena egiten nuen, padrek esaten zuen moduan, Franco ipurdi zuri nano putre zakilmotz hankoker basurdekume haren kantu faxistak-eta ez ikasteko eta gelako lagunekin zigortuta geratu behar izaten nuen, nahi baino maizago. Marisita haserretu egiten zen, nire zain egon behar izaten baitzuen berandu arte eskola kanpoan, baserrirako bidea oso luzea baitzen.

Guk ez genuen arazorik hizkuntzarekin, espainolez baino egiten ez genulako, baina irakasleak berehala ikusi zuen ez ginela bere aldekoak.

Egunetik egunera, inguruko baserritarren lagun egin ginen eta eskolako lanetan ere laguntzen genien.

Eskolako itzulerak ederrak izaten ziren, etxerako bidean lagunen baserrietan geratzen baikinen jolasten eta ganaduak ikusten, eta zorte apur batekin, askaria ere ematen ziguten.

Etxera iristerako, beti geneukan bidean hartutako zerbait aldean: pikuak, sagarrak, intxaurrak, tomatealk…. Gu lau anai-arreba ginen eta Marisitak berak esaten zigun zer hartu ahal genuen eta zer ez.

Eskolarik gabeko egunetan, padre Velandorekin joaten zen txoritara eta baserriko ukuilu erdia kaiola bihurtuta zeukan, beti txoriz betea egoten baitzen. Esnea ondoko baserritarrari beti erosten genion egunero eta esnegainarekin otarteko gozoak egiten zizkigun amak.

Baratze txiki bat ere bageneukan eta ez genuen ia ezer falta. Dirua, akaso.

Padre aitzur txikiarekin arrantzarako zizareen bila ari zen erreka inguruetan.

– Aitaaa – berriz ere nik atzetik

Orduan lepoa biratu zuen eta begiradarekin beste norbait bilatu zuen.

– Aitaaa!-nik, hirugarrenez-. Amak esan du bazkaria prest dagoela!
– Ñako! -harridura keinu batekin erantzungo zidan -. Esan amari orain noala.

Ez dut uste ezer gehiago esango zuenik, nik berari padre deitu beharrean, aita deitzeagatik.